Ýletiþim, yaþamýmýzdaki en önemli olgulardan biridir. Ýnsanoðlu, diðer canlý türlerinden ayrý olarak aralarýnda kurduklarý iletiþimi geliþtirmek ve kuvvetlendirmek þansýna sahiptir. Ýnsanlar arasýnda saðlýklý bir iletiþim kurulmasýnýn yolu, iletilen mesajlarýn doðru olarak algýlanmasýndan geçmektedir.

Ýletiþimde öncelikler

- Ýnsanlarla iletiþim için, insan önce kendisi iyi tanýmalýdýr.

- Ýletiþim toplumsal bir hadisedir.

- Tek yönlü iletiþim mümkün deðildir.

- Ýletiþimin ilkeleri ve incelikleri vardýr.

- Ýletiþim en az iki kiþiyi gerektirir.

- Ýletiþim süreci her zaman iki yönlüdür.

Ýletiþimin ilkeleri

Saygý:

Saðlýklý iletiþim süreci, sözgelimi iki insanýn da birbirlerini kabul edilebilir görmesi ile baþlamaktadýr. Saygý, bireyin bütünlüðüne deðer vermektir. Kiþiyi þartsýz, olduðu gibi kabul etmek ve öyle deðerlendirmek gerekir. Ýnsanlarýn sosyo-ekonomik durumlarý ve kiþisel nitelikleri ne olursa olsun ön yargýlý davranmamak gerekir.

Hükmetme ve yargýlarý benimsetmeye çalýþmak, saygý ilkeleri ile baðdaþmaz. Saygý kavramýnda insanýn özüne ve özel yaþamýna deðer vermek esastýr.

Ýletiþim anýnda karþýmýzdakini anladýðýmýzý ve dinlediðimizi göstermek, onlara inanýp güvendiðimizi hissettirip teþvik etmek, küçük görmeyen yaklaþmak, anlamak ve anlaþýlmak için çaba göstermek saygýnýn belirtileridir.

Ýçtenlik:

Ýnsanlarýn düþüncelerini olduðu gibi ifade edebilmesi, net ve farklý yüzler takýnmamalarý, olduklarý gibi görünmeleri, dýþa açýk olmalarý gerekmektedir.

Ýçtenlik, dürüstlük iki kavram olarak birbirini tamamlamaktadýr. Zor durumda iki kiþiye rahatlýkla duygularý ifade edebilme, duygularda samimi olma söz konusudur. Net ve açýk davranmak önemlidir. Gizemli olmamak anlaþýlýr olmak bu anlamdaki iletiþimin esasýdýr.

Somutluk:

Ýnsanlar arasý etkileþimde; sorunu anlamak, açýkça dile getirmek, açýk uçlu ve basit sorular sorabilmek, karþýmýzdakinin kendi sorununu ve sorunlarýný çizmesine destek olmak somutluk demektir. Güçlü ve saðlýklý bir iletiþim süreci için bu olmazsa olmaz gerekliliktir.

Empati:

Bir insanýn kendisini, karþýsýndakinin yerine koyarak onun duygu ve düþüncelerini doðru olarak anlamasýna empati /duygudaþlýk denilmektedir.

Beden dili / Jest ve mimikler

Ýyi bir iletiþim beden dilini, beden dilini etkin dinlemeyi bir arada gerçekleþtirmektir.

Sözsüz iletiþim de en az sözlü iletiþim kadar önemlidir. Jest, mimikler, bedenimizle verilen tüm sinyaller mesajdýr. Sözcükleri seçerek çok iyi þeyler söyleyebiliriz, ses tonumuz ve bedenimizin hareketleri buna eþlik etmiyorsa, mesaj söylediðimiz doðrultuda deðil, bedenimizle verilen doðrultuda algýlanýr.

Sözsüz iletiþim, iletiþim kurallarýnýn % 80'inden fazlasýný oluþturmaktadýr. Bu nedenle sözsüz iletiþim önemlidir. Genellikle ne söylediðimiz deðil, nasýl söylediðimiz dikkate alýnýr. Göz göze iletiþim de bir o kadar önemlidir. Pek çok mesaj bu þekilde verilebilir.

Empati üç temel öðeden oluþur

1-) Empati kurmak istediðimiz kiþinin rolüne girmeliyiz; onun dünyasýný ve bakýþ açýsýný görüp, onun yerine geçerek olaylara onun gözlüklerinin gerisinden bakmalýyýz. O kiþinin rolünde kýsa süre kalmalý, sonra bu rolden çýkarak kendi rolümüze geçebilmeliyiz.

2-) Karþýmýzdaki kiþinin duygularýný ve düþüncelerini doðru anlamamýz gereklidir. Kiþinin ne düþündüðünü, nasýl düþündüðünü ve ne hissettiðini ve nasýl hissettiðini anlamamýz gerekir.

3-) Etkin dinleme: Etkin dinleme ile konunun içeriðine odaklaþma, sonuçlar çýkarma ve geri bildirim gerçekleþtirilmiþ olur. Etkin dinleme; iletilen mesajýn doðru algýlanýp algýlanmadýðý konusunda ipuçlarý verir.

Etkin dinleme iletiþimi kolaylaþtýrýp sürdürülmesini saðlar. Etkin dinleme yerine günlük hayatýmýzda görünüþte dinleme, seçerek dinleme, saplanmýþ dinleme, savunucu dinleme þema odaklý dinleme ve tuzak kurucu dinlemede bulunuyoruz. Bu tür dinlemeler iletiþimi çoðunlukla olumsuz etkilemektedir.